Veisiga ni Leweniyali ena gauna ni Kunekune: Na ka Dina e Kilai Tiko kei na ka me Qarauni

iTukutuku Raraba me Baleta na Bula ni Veiyacovi ena gauna ni Kunekune

Na gauna ni kunekune e dua na gauna bibi ka dau vakavuna na veisau levu ena yago kei na vakasama ni yalewa. Ena gauna oqo, era dau rere na marama ni ra na vakaleqa na luvedra ka ra dau qarauni kina me ra kua ni veiyacovi. Ia, ena kunekune e sega ni dua na leqa se mate, e dau rawa ni tomani tiko na bula ni veiyacovi me yacova na vula va mai muri. Na veiyacovi ena gauna ni kunekune e dua na tiki ni bula vakavuniwai ka dau maroroi ena levu ni marama. Kunekune e dau vakavuna na veisau vakayago, ka so tale na veika vakasama, ka rawa ni vakavuna na veisau ena gagadre ni veiyacovi.

Gagadre ni Veiyacovi kei na Veisau ena Kunekune

Ni tekivu na kunekune, na gagadre ni marama me maroroi koya kei na luvena e dau toso cake, ka rawa ni vakavuna na lutu ni gagadre ni veiyacovi, vakabibi vei ira era na sucu vakadua. Ena kena veibasai kei na vakabauta ni levu, ena kunekune e sega ni dua na ivakadinadina vakasaenisi ni veiyacovi e vakaleqa na gone. Ni sa vakayacori na kena vakavinakataki, vakabibi ena ikarua ni tolu ni vula, e dau tubu tale na gagadre kei na vinakata na veiyacovi.

Ia, ni sa tubu na kete ena vula mai muri, e dau dredre kina na veitikina ni veiyacovi ka rawa ni vakavuna na rarawa. Ena icavacava ni kunekune, e rawa ni lutu tale na gagadre ni veiyacovi.

Na veika me qarauni ena Vula Mai Muri

Me yacova na vula va mai muri ni kunekune, kevaka e sega ni dua na leqa vakavuniwai, e rawa ni tomani tiko na bula ni veiyacovi. Ia, ena gauna voleka ni sucu, e vakabauta ni so na ka e tu ena wai ni tagane (vakabibi na prostaglandin) e rawa ni vakavuna na vakasama ni kete ka vakayacora na sucu. O koya gona, ena vula va mai muri, e sega ni dau vakatura na veiyacovi.

Na gauna me Qaqarauni kina mai na Veiyacovi

E bibi me qarauni na veiyacovi ena so na gauna ni kunekune se ena so na leqa vakavuniwai. Ena veigauna oqo, e sega ni vakatura na veiyacovi:

• Kevaka e a dau vakilai na lutu ni kunekune se sucu taumada ena gauna sa oti, e rawa ni vakalailaitaki na veiyacovi ena imatai ni rua na vula.

• Kevaka e dua na gauna ni kunekune e dua na leqa me vaka na lutu ni kunekune, sucu taumada se dra mai na pusi, e sega ni vakatura na veiyacovi; me waraka na vakadonuya ni vuniwai.

• Kevaka e kunei na mate e rawa ni tauvi ena veiyacovi vei na tina se tama, me waraka na kena vakavinakataki ni bera ni veiyacovi.

• Kevaka e tu na plasenta previa, ka vakavuna na plasenta me tarova na sala ni sucu ka vakaleqa na dra, e rawa ni vakaleqa na veiyacovi.

Bibi ni Bula ni Veiyacovi kei na Qaqarauni

Kunekune ena gauna ni kunekune e bibi talega me maroroi mai na mate e rawa ni tauvi ena veiyacovi. Na veiyacovi sega ni maroroi, e vakalevutaka na rere ni mate me vaka na HIV (AIDS) kei na so tale, ka rawa ni vakaleqa vakalevu na kunekune kei na bula ni gone. Ni sa rairai mai na ivakatakilakila ni mate, e sega ni rawa ni taqomaki, o koya gona e bibi na maroroi kei na veika ni veiyacovi taqomaki ena gauna ni kunekune.

Veika Vakapsikoloji kei na Veivuke ni Ipari

E levu na veisau e yaco ena yago kei na vakasama ni marama ena gauna ni kunekune. E rawa ni vakilai na malumu ni kete, suka, rarawa, lomaocaoca, veisau ena veiwekani vakavanua kei na vakasama bibi. Na veika kece oqo e rawa ni vakilai talega ena bula ni veiyacovi.

Na vuna levu e dau vakavuna na marama me kua ni via veiyacovi oya na gagadre me maroroi koya, dredre ni vakadonuya na veisau vakayago, kei na lomaocaoca vakapsikoloji. Na veivuke kei na vakabauta ni itokani ena gauna oqo e rawa ni vukea na marama me vakila na taqomaki kei na bula vinaka ena gauna ni kunekune. E sega ni dodonu me vakasaurarataki na marama ena veiyacovi kevaka e sega ni vinakata.

Na iVakarau ni Veiyacovi ena Kunekune kei na iTovo ni Bula

Na bula ni veiyacovi e dua na tiki bibi ni itovo ni bula ni tamata. Na veisau vakayago ni marama ena gauna ni kunekune, veisau ena vanua kei na matavuvale e rawa ni vakavuna na gagadre vou ena veiyacovi. Ena vakadidike, e laurai ni levu na marama era dau sotava e dua na leqa ena bula ni veiyacovi ena nodra bula, ka vakalevutaki ena gauna ni kunekune. Ena so na vakadidike, e laurai ni rauta ni 80% ni marama kunekune e rawa ni vakilai na leqa ena bula ni veiyacovi.

Na itovo ni veidokai kei na veivosoti ni veiwatini ena gauna ni kunekune e rawa ni vakaleqa se vakavinakataka na bula ni veiyacovi. Na veiyacovi ena gauna ni kunekune e vakatau ena kena rawa ni vakadonuya na veisau kei na kena vakadonuya vata na veika e yaco. Na lomaocaoca ni bera ni kunekune me vaka na “Au rawa ni kunekune?” e rawa ni vakaleqa na bula ni veiyacovi. Ena gauna oqo, e bibi me vakayagataka na veivuke vakavuniwai, veivosoti kei na veitokoni ni veiwatini.

Taro Dau Tarogi

1. E rawa ni vakaleqa na veiyacovi ena gauna ni kunekune na gone?

E sega ni dua na ivakadinadina ni veiyacovi ena kunekune vinaka e vakaleqa vakadodonu na gone. Ia, kevaka e tu na dra mai na pusi, rere ni sucu taumada, me qarauni na veiyacovi.

2. E rawa ni veiyacovi vakalevu ena gauna ni kunekune?

Me yacova na vula va mai muri, kevaka e sega ni dua na leqa, e dau taqomaki na bula ni veiyacovi. Ena vula va mai muri se kevaka e vakaraitaka na vuniwai na rere, me qarauni na veiyacovi.

3. E lutu na gagadre ni veiyacovi ena kunekune?

E so na marama era vakila na lutu ni gagadre ena imatai ni gauna ni kunekune. Ni sa vakayacori na kena vakadonuya na veisau vakayago, e rawa ni tubu tale na gagadre ni veiyacovi.

4. E rawa ni vakaleqa vakayago na veiyacovi na gone?

Na luvemu e maroroi tu ena wai ni kete kei na lewena ni kete. Ena gauna ni veiyacovi e sega ni vakaleqa na maroroi oqo.

5. E vakalevutaka na rere ni lutu ni kunekune na veiyacovi?

E vaka na ivakadinadina vakasaenisi, ena kunekune vinaka e sega ni vakavuna na lutu ni kunekune na veiyacovi. Ia, kevaka e tu na rere ni lutu se sucu taumada, me vakacegu na veiyacovi.

6. Ena gauna cava e sega ni vakatura na veiyacovi ena kunekune?

Kevaka e tu na rere ni lutu ni kunekune, sucu taumada, mate e rawa ni tauvi ena veiyacovi vei na tina se tama, dra mai na pusi, kei na plasenta previa, me vakacegu na veiyacovi me vaka na ivakaro ni vuniwai.

7. E rawa ni tauvi na mate ena veiyacovi sega ni maroroi ena gauna ni kunekune?

Io, na veiyacovi sega ni maroroi ena gauna ni kunekune e rawa ni vakavuna na mate e rawa ni tauvi ena veiyacovi (me vaka na HIV, sifilisi, klamidya, kei na so tale). Me taqomaki mai na mate, e bibi na veiyacovi taqomaki.

8. E dodonu me vakila na rarawa ena gauna ni veiyacovi?

Ena gauna ni kunekune ni sa tubu na kete, e rawa ni vakavuna na rarawa ena so na ituvaki ni veiyacovi. Kevaka e tomani na rarawa se sega ni vakacegui, me veitaratara kei na vuniwai.

9. Na cava e bibi kina na veitokoni ni itokani?

Na veisau vakayago kei na vakasama ena gauna ni kunekune e vakavuna na gadrevi ni veitokoni kei na vakabauta mai vei itokani. Na veivakasaurarataki e rawa ni vakaleqa na bula ni veiyacovi kei na itovo ni veiwekani.

10. E vakaleqa vakacava na lomaocaoca vakapsikoloji na bula ni veiyacovi?

Na lomaocaoca, rere, dredre ni vakadonuya na veisau vakayago, kei na veika vakapsikoloji e rawa ni vakavuna na lutu ni gagadre ni veiyacovi. Na veivosoti, veitaratara kei na veivuke vakavuniwai e rawa ni vukea na kena vakavinakataki.

11. Ena lesu tale na bula ni veiyacovi me vaka eliu ni oti na veisau ni kunekune?

Levu na marama kei na veiwatini era rawa ni lesu tale ena bula ni veiyacovi ni oti na sucu kevaka e sega ni dua na leqa vakavuniwai. Me muri na ivakaro ni vuniwai me taqomaki tiko na bula ni veiyacovi.

12. E tautauvata na bula ni veiyacovi ni marama yadua ena gauna ni kunekune?

E duidui na kila ni marama yadua. Na gagadre ni veiyacovi, rai me baleta na veiyacovi, veisau vakayago, ituvaki vakapsikoloji kei na itovo ni veiwekani kei na itokani e vakavuna na duidui ni bula ni veiyacovi ena gauna ni kunekune.

13. E dodonu me kere veivuke vakavuniwai me baleta na veiyacovi ena gauna ni kunekune?

Kevaka e tomani tiko na leqa ena bula ni veiyacovi, e rawa ni kere veivuke vakavuniwai mai vei vuniwai ni sucu se dautukutuku ni veiyacovi.

iVurevure

• iSoqosoqo ni Bula Raraba (WHO): "Sexual and Reproductive Health during Pregnancy and Childbirth"

• Koleji ni Marama kei na Vuniwai ni Sucu mai Amerika (ACOG): "Sexuality and Sexual Activity during Pregnancy"

• Mayo Clinic: “Sex during pregnancy: What's OK and what's not?”

• CDC (Centers for Disease Control and Prevention): “Sexually transmitted infections and pregnancy”

• Na ivakasala raraba mai na ivola vakasaenisi e vakadonuya na veilewai kei na ivakasala vakavuravura ni veiqaravi vakavuniwai