Ni izihe mpamvu z’kuribwa mu muhogo? Uburyo bwo koroshya uburibwe n’igihe ubufasha bw’inzobere bukenewe

Ni iki gitera ububabare bwo mu muhogo? Uburyo bwo koroshya n’igihe bisaba ubufasha bw’inzobere
Ububabare bwo mu muhogo ni kimwe mu bimenyetso bikunze kugaragara cyane mu ndwara zifata imyanya y’ubuhumekero yo hejuru, cyane cyane ibicurane n’inkorora. Rimwe na rimwe bushobora kuba bukabije ku buryo butera umuntu kugorwa no kumira, kuvuga cyangwa guhumeka. Mu bihe byinshi, ububabare bwo mu muhogo bushobora kugabanywa n’uburyo bworoshye bwo koroshya bushobora gukorerwa mu rugo. Ariko iyo bumaze igihe kirekire, bukabije cyangwa busubira kenshi, bishobora kuba hari indwara ibutera bityo hakenewe isuzuma n’ubuvuzi bwa muganga.
Ububabare bwo mu muhogo ni iki, kandi bugaragara ryari?
Ububabare bwo mu muhogo ni uko umuntu yumva uburibwe, gushya, kubabara cyangwa kwishimagura mu muhogo, cyane cyane iyo amira. Ni kimwe mu bimenyetso bikunze gutuma abantu bajya kwa muganga. Akenshi biterwa n’indwara z’udukoko (cyane cyane virusi), impamvu zituruka ku bidukikije, allergie ndetse n’iribwa ry’umuhogo.
Ububabare bwo mu muhogo bushobora gufata ibice bitandukanye:
Mu gice cy’inyuma cy’akanwa: Farenjiti
Kubyimba no gutukura kw’udusabo tw’amandwi: Tonsiliti (kwandura kw’amandwi)
Ibibazo mu muhogo w’ijwi: Larenjiti
Ni izihe mpamvu zikunze gutera ububabare bwo mu muhogo?
Ububabare bwo mu muhogo bushobora guterwa n’impamvu zitandukanye. Izikunze kubitera ni izi:
Indwara z’udukoko twa virusi: Ibicurane, grippe, COVID-19, mononucleose, imbasa, imidido, kabutindi n’izindi virusi ni zo mpamvu zikunze kubitera.
Indwara z’udukoko twa bagiteri: Bagiteri za streptokok (cyane cyane mu bana) ni zo zikunze kubitera; rimwe na rimwe bagiteri zandurira mu mibonano mpuzabitsina nka gonore na klamidiya nazo zishobora gutera uburwayi mu muhogo.
Allergie: Ibintu bitera allergie nka poleni, ivumbi, ubwoya bw’amatungo, ifu y’ifumbire bishobora gutera igisubizo cy’ubudahangarwa n’akanyobyo kava mu mazuru kakajya mu muhogo bigatera iribwa.
Impamvu zituruka ku bidukikije: Umwuka wumye, umwuka wanduye, umwotsi w’itabi, imiti cyangwa imiti yica udukoko bishobora gutuma umuhogo wuma kandi ukoroha.
Refluxe (Indwara ya gastroesophageal reflux): Ifuro ry’icya mu gifu rizamuka rikagera mu muhogo, bigatera gushya no kubabara.
Imvune n’ikoreshwa ry’umuhogo birenze urugero: Kuvuga cyane, gukoresha ijwi cyane, gukubitwa mu muhogo nabyo bishobora gutera ububabare bwo mu muhogo.
Ni ibihe bimenyetso by’ububabare bwo mu muhogo, kandi biba ku bantu ki cyane?
Ububabare bwo mu muhogo akenshi biba:
Kubabara cyane iyo umuntu amira,
Kumagara, gushya, kwishimagura mu muhogo,
Kubyimba no gutukura,
Rimwe na rimwe ijwi rikarushaho kuba rito,
Hari ubwo biza bifatanyije n’inkorora, umuriro cyangwa umunaniro nk’ibimenyetso by’indwara yandura.
Ububabare bwo mu muhogo bushobora kubaho kuri buri wese; ariko abana, abafite ubudahangarwa buke, abanywa itabi cyangwa abahumeka umwuka wanduye bibasirwa cyane.
Ni ubuhe buryo bwo koroshya ububabare bwo mu muhogo bushobora gukorerwa mu rugo?
Mu gihe kinini cy’ububabare bwo mu muhogo, ibi bikurikira bishobora gufasha kugabanya ibimenyetso:
Kunywa amazi menshi n’ibinyobwa bishyushye
Kwoza umuhogo n’amazi ashyushye arimo umunyu (igice cya kimwe cya kasike y’umunyu mu gikombe cy’amazi ashyushye)
Kunywa icyayi cy’ibimera bishyushye (nka kamomili, sage, tangawizi, ekinezya, imizi ya hatimi)
Kuvanga ubuki n’indimu (ubuki bushobora gufatwa bwonyine cyangwa kongerwa mu cyayi)
Koresha imashini itanga umwuka w’ubushyuhe cyangwa kongera ubushyuhe mu cyumba
Kuruhura ijwi n’umuhogo uko bishoboka kose, kwirinda kuvuga cyane
Kwirinda ahantu hari ibintu bitera iribwa (nk’umwotsi w’itabi)
Ibimera bimwe na bimwe (nk’ikirungo cy’udusate, tangawizi, ekinezya) bishobora gutuza ububabare bwo mu muhogo; ariko abafite indwara zidakira, abagitwite cyangwa abakoresha imiti buri gihe bagomba kubanza kubaza muganga.
Ni ibihe biribwa byakwifashishwa?
Kugira ngo ububabare bwo mu muhogo bugabanuke;
Inyama zishyushye, yoguti, puree, cyangwa ibiryo byoroshye kandi byoroshye kumira birasabwa
Kwirinda ibiryo birimo ibirungo byinshi, aside, bishyushye cyane cyangwa bikonje cyane
Vinegere y’ipome, ubuki (bwonyine cyangwa bwavanzwe n’amazi ashyushye) bishobora gufasha
Umuti wa tungurusumu, kubera ubushobozi bwayo bwo kurwanya udukoko, ishobora kunganira ariko abafite igifu cyoroshye bagomba kuyifata bitonze.
Ni izihe nzira zikoreshwa mu kuvura ububabare bwo mu muhogo?
Uburyo bwo kuvura bushingira ku mpamvu ibutera:
Ububabare bwo mu muhogo buterwa na virusi akenshi burakira ubwabwo; antibiotique ntizifasha
Mu ndwara z’udukoko twa bagiteri (nka strep throat), antibiotique yandikwa na muganga irakenewe kandi akenshi imara iminsi 7-10
Ibikoresho bigabanya ububabare n’umuriro birimo paracetamol cyangwa ibuprofen birashobora gufasha
Mu bubabare bwo mu muhogo buterwa na allergie, imiti igabanya allergie irafasha
Mu bubabare bwo mu muhogo buterwa na reflux, hakenerwa imiti igabanya aside yo mu gifu n’impinduka mu mirire
Ibindi bimenyetso bifatanya n’ububabare bwo mu muhogo n’ibyo kwitondera
Ububabare bwo mu muhogo bumara igihe kirekire cyangwa bukabije; umuriro mwinshi, kugorwa no kumira/guhumeka, kubyimba mu ijosi cyangwa mu maso, amaraso mu matembabuzi, ububabare bukabije mu gutwi, uduheri mu kanwa/ku maboko, ububabare mu ngingo cyangwa gusohora amatembabuzi menshi bidasanzwe, bisaba kujya kwa muganga vuba.
Uko isuzuma ry’ububabare bwo mu muhogo rikorwa
Inzobere mu buvuzi yumva ibibazo byawe, igasuzuma amateka y’uburwayi bwawe ndetse igakora isuzuma ry’umubiri. Niba bikenewe, hashobora gukoreshwa ibipimo byihuse bya antigen cyangwa gusuzuma umwimerere w’indwara mu muhogo.
Ububabare bwo mu muhogo mu bana: Ibyo kwitondera
No mu bana, ububabare bwo mu muhogo akenshi buterwa n’indwara zandura kandi kenshi burakira umuntu aruhutse, anywa amazi menshi kandi agahabwa umuti ugabanya ububabare. Ariko guha abana aspirine birabujijwe (kubera ibyago bya Reye syndrome), bityo buri gihe bagomba kubanza kubaza muganga w’abana.
Ububabare bwo mu muhogo bumara igihe kirekire busobanura iki?
Ububabare bwo mu muhogo bumara iminsi irenze irindwi cyangwa busubira kenshi bushobora guterwa n’indwara zidakira, allergie, reflux, kanseri cyangwa izindi mpamvu zikomeye. Igihe bimeze bityo, ni ngombwa kugana inzobere mu buvuzi.
Ububabare bwo mu muhogo n’inkingo
Inkingo za grippe n’izindi ndwara za virusi zifasha gukumira izo ndwara no kugabanya ibyago byo kurwara umuhogo. Nta rukingo rudasanzwe ruhari rwo gukumira indwara za streptokok, ariko kwirinda indwara rusange bikorwa binyuze mu isuku no kwirinda ahantu hateranira abantu benshi.
Ibyo wakora buri munsi ngo wirinde ububabare bwo mu muhogo
Jya wiyuhagira intoki kenshi, ukoreshe umuti wica udukoko ahari abantu benshi
Witondere isuku y’ibikoresho n’aho ubarizwa
Fata indyo yuzuye kandi ikungahaye ku ntungamubiri, ukore imyitozo ngororamubiri
Irinde kunywa itabi no guhumeka umwotsi waryo
Ntukirengagize kugenzura ubuzima bwawe
Umubano hagati y’ububabare bwo mu muhogo n’inkorora
Ububabare bwo mu muhogo n’inkorora akenshi biza hamwe mu ndwara zifata imyanya y’ubuhumekero yo hejuru. Iribwa ry’umuhogo rishobora gutera inkorora. Inkorora imara igihe kirekire cyangwa ikabije ishobora kuba ikimenyetso cy’indwara ikomeye.
Ibibazo bikunze kubazwa ku bubabare bwo mu muhogo
1. Ububabare bwo mu muhogo bumara iminsi ingahe?
Ububabare bwinshi bwo mu muhogo bugabanuka mu minsi 5-7 iyo hakoreshejwe uburyo bwo kwita ku murwayi no koroshya. Ariko iyo bumaze icyumweru cyangwa burushijeho gukara, ugomba kujya kwa muganga.
2. Kuki umuntu ababara mu muhogo iyo amira?
Indwara zandura, iribwa, allergie, reflux cyangwa ikintu cyinjiye mu muhogo bishobora gutera uburibwe iyo umuntu amira. Kugira ngo hamenyekane impamvu no kubona ubuvuzi bukwiriye, ugomba kubaza inzobere.
3. Ni ibihe bimera cyangwa icyayi bifasha ku bubabare bwo mu muhogo?
Kamomili, sage, tangawizi, urusenda, ekinezya, imizi ya hatimi bishobora gufasha. Ariko mbere yo gukoresha igisubizo cyose cy’ibimera, ugomba kubanza kubaza inzobere mu buvuzi.
4. Ni ryari ugomba kujya kwa muganga kubera ububabare bwo mu muhogo?
Niba ufite ikibazo gikomeye cyo guhumeka, kumira, umuriro mwinshi, kubyimba mu ijosi cyangwa mu maso, ububabare bukabije, amaraso mu matembabuzi, ijwi rito, uduheri tudakunze kubaho cyangwa uburwayi bumara igihe kirekire (cyumweru cyangwa birenze), ugomba kujya kwa muganga.
5. Ni iki wakora ku mwana urwaye umuhogo?
Imyaka y’umwana, uburwayi afite n’ibindi bimenyetso bifite agaciro mu isuzuma rya muganga. Akenshi kuruhuka, kunywa amazi no guhabwa umuti ugabanya ububabare birahagije. Ntuzigere uha umwana aspirin utabanje kubaza muganga.
6. Ni ibihe biribwa n'ibinyobwa byakagombye gufatwa igihe urwaye mu muhogo?
Ibifungurwa byoroshye, bishyushye cyangwa bifite ubushyuhe buringaniye, bitatera ububabare mu muhogo (nk'isupu, yoguti, ipure, ubuki, icyayi cy'ibimera) nibyo byakagombye guhitamo. Birakwiye kwirinda ibirimo urusenda n'ibifite aside nyinshi.
7. Kuribwa mu muhogo igihe kirekire bishobora kuba bifitanye isano n'izihe ndwara?
Uburwayi bw'igihe kirekire, allergie, indwara ya reflux, sinusite, rimwe na rimwe kanseri cyangwa indwara z'imitsi y'ijwi bishobora gutera kuribwa mu muhogo igihe kirekire.
8. Kuribwa mu muhogo ni ikimenyetso cya COVID-19?
Yego, kuribwa mu muhogo ni kimwe mu bimenyetso bikunze kugaragara kuri COVID-19; ariko iki kimenyetso gishobora no kugaragara no ku zindi ndwara. Mu gihe hari gushidikanya, ni ingenzi kugisha inama umukozi w'ubuzima.
9. Ni iki wakwitaho igihe uribwa mu muhogo kandi unafite inkorora?
Akenshi biba bifitanye isano n'uburwayi bw'inzira y'ubuhumekero yo hejuru. Ariko niba inkorora imaze igihe kirekire, ikomeye cyangwa irimo amaraso, ugomba kujya kwa muganga vuba bishoboka.
10. Ese urukingo rwa grippe n'izindi nkingo bigabanya kuribwa mu muhogo?
Urukingo rwa grippe hamwe n'izindi nkingo zifasha kurwanya virusi zimwe na zimwe bigabanya ibyago byo kurwara ndetse n'ingaruka zo kuribwa mu muhogo.
11. Ese gukoresha imiti igihe urwaye mu muhogo birakenewe?
Biterwa n'impamvu, ushobora gukoresha imiti igabanya ububabare, rimwe na rimwe imiti ya allergie cyangwa antibiotique byandikiwe na muganga. Mu bihe byoroheje cyangwa hagati, akenshi imiti ntiba ikenewe.
12. Ni akahe kamaro ka pastile na spray igihe urwaye mu muhogo?
Pastile n'imiti isigwa mu muhogo bishobora gutanga ihumure aho bibabaza; ariko ntibikiza intandaro nyamukuru. Birakoreshwa nk'inkunga, kandi ukoresheje neza ugomba kubaza muganga.
13. Ni ibiki byakorwa igihe utwite urwaye mu muhogo?
Ibinyobwa bifite ubushyuhe buringaniye, ubuki, gukaraba mu kanwa n'amazi arimo umunyu no kongera ubushyuhe bw'ikirere mu cyumba ni uburyo bufasha igihe utwite. Niba ibimenyetso bikomeye, jya kwa muganga.
14. Ni irihe sano riri hagati yo kunywa itabi no kuribwa mu muhogo?
Kunywa itabi bishobora gutera ububabare mu muhogo no gutinza gukira, ndetse bikongera ibyago byo kwandura. Niba bishoboka, wirinde itabi n'umwotsi waryo bizagufasha.
15. Kuribwa mu ruhande rumwe rw'umuhogo bishobora kuba ikimenyetso ki?
Kuribwa mu ruhande rumwe rw'umuhogo bishobora guterwa na tonsillite, uburwayi bw'aho hantu, gukomereka cyangwa rimwe na rimwe kanseri, muri ibyo bihe ni ingenzi ko muganga abanza kubisuzuma.
Inkomoko
Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima (WHO) – urupapuro rw’amakuru kuri "Kuribwa mu muhogo"
Ikigo cy’Abanyamerika gishinzwe kurwanya no gukumira indwara (CDC) – "Kuribwa mu muhogo: Impamvu n’Ubuvuzi"
Ishyirahamwe ry’Abaganga b’amatwi, amazuru n’umuhogo ry’Abanyamerika (AAO-HNSF) – Inyandiko z'ubumenyi ku barwayi
Mayo Clinic – "Kuribwa mu muhogo" Ubusobanuro ku barwayi
British Medical Journal (BMJ) – "Isuzuma no kuvura kuribwa mu muhogo mu buvuzi bw’ibanze"
Iyi paji igenewe gusa gutanga amakuru; ku kibazo cyawe cy’ubuzima bwite, jya ugisha inama muganga wawe.