Lesapo la Mokokotlo le Ho Ruruha ha Mokokotlo: Tsebo ea Motheo, Matšoao le Mekhoa ea Phekolo

Sebopeho sa Mokokotlo le Mokokotlo oa Mokokotlo

Mokokotlo ke sebopeho se seholo sa masapo a tšehetsang 'mele, se nang le masapo a 24 a mokokotlo (vertebra). Ka hare ho ona ho na le mokokotlo oa methapo o kopanyang boko le 'mele. Mesifa e pota-potileng mokokotlo e thusa ho fana ka motsamao le ho tiisa mokokotlo le letheka.

Ka pono ea 'mele, mokokotlo o arotsoe ka likarolo tse 'ne: karolo ea molala e bitsoang cervical, sefuba ke thoracic, letheka ke lumbar, 'me qetellong ke sacral. Karolo ea letheka e na le masapo a mahlano a mokokotlo a bitsoang ho tloha ho L1 ho isa ho L5. Lipakeng tsa masapo ana ho na le diski tsa intervertebral tse thusang motsamao le ho fokotsa tšusumetso e matla.

Hernia ea Letheka ke Eng?

Hernia ea letheka e hlaha ha diski e pakeng tsa masapo a letheka e taboha, 'me lisele tse bonolo ka hare li hatella methapo. Ho sisinyeha kapa ho thekesela ha diski ena hangata ho baka bohloko bo matla mokokotlong le leotong. Ho tsofala le bofokoli ba lisele ke lisosa tse tloaelehileng, empa ho phahamisa lintho tse boima kapa ho etsa motsamao o matla ho ka potlakisa ts'ebetso ena.

Matšoao a Mantlha a Hernia ea Letheka ke Eng?

Matšoao a atisang ho bonoa a kenyelletsa:

• Bohloko mokokotlong le maotong

• Ho tepella kapa ho thothomela maotong

• Ho hloka maikutlo kapa ho chesa maotong

• Ho thatafalloa ho tsamaea

Ha diski e hatella methapo, bohloko hangata bo qala mokokotlong bo phallela leotong. Ka linako tse ling bohloko bo ka ba teng feela mokokotlong, kapa ho ka hlaha bofokoli kapa mathata a botsitso maotong le maotong a tlase. Maemong a sa tloaelehang, ho ka hlaha matšoao a tšohanyetso a kang ho sitoa ho laola moroto kapa mantle, kapa mathata a ts'ebetso ea thobalano, a bontšang cauda equina syndrome. Maemong ana, thuso ea bongaka e potlakileng e hlokahala.

Lintlha Tse Bakang Tsoelo-pele ea Hernia ea Letheka

Batho ba bangata ba ka tobana le bohloko ba mokokotlo nakong e itseng bophelong ba bona. Leha ho le joalo, hernia ea letheka e amahanngoa haholo le lintlha tse itseng tsa kotsi:

• Ho phahamisa lintho tse boima kapa motsamao o matla

• Ho lula nako e telele (mohlala, mosebetsi oa tafoleng kapa ho khanna nako e telele)

• Botenya (boima bo feteletseng), bo eketsang moroalo mokokotlong

• Tšebeliso ea koae, e amang phepo ea lisele tsa diski hampe

• Boikemisetso ba lefutso; ka linako tse ling hernia ea letheka e ka hlaha ho batho ba bangata ka lapeng le le leng

• Bophelo bo sa tsamaeeng; bofokoli ba mesifa ea letheka le mpa bo eketsa kotsi

• Boima bo feteletseng nakong ea bokhachane bo eketsa khatello mokokotlong

Hernia ea Letheka e Fumana Joang?

Mohato oa pele oa ho fumana hernia ea letheka ke ho bokella pale e qaqileng ea bongaka le tlhahlobo ea 'mele. Sebaka sa bohloko, ho phatlalala ha bona 'meleng, le hore na ho na le bofokoli kapa tahlehelo ea maikutlo ho hlahlojoa. Maemong a mang, ho khohlela kapa ho thimola ho ka eketsa bohloko.

Mekhoa ea ho sheba kahare e bohlokoa ho tšehetsa tlhahlobo:

• X-ray: E bontša lintlha tsa masapo a mokokotlo, e sebelisoa ho fumana ho robeha kapa ho fetoha ha sebopeho.

• CT scan: E thusa ho lekola diski tse thatafetseng kapa tse thekesetseng.

• MRI: E fana ka tlhahisoleseling e qaqileng ka lisele tse bonolo, methapo le diski, 'me ke mokhoa o khethiloeng haholo ho fumana hernia ea letheka.

• EMG: E ka fumana hore na ho na le bothata ka phetiso ea methapo kapa che.

Maemong a itseng, liteko tsa mali li ka hlokahala haeba ho belaelloa tšoaetso, kankere kapa lefu le akaretsang.

Mekhoa ea Phekolo ea Hernia ea Letheka

Phekolo ea hernia ea letheka e rerwa ho latela litletlebo tsa mokuli, boemo ba hernia le kotsi ea tšenyo ea methapo. Maemong a qalang hangata ho khothaletsoa mekhoa ena:

• Phomolo ea nako e khuts'oane

• Likopo tsa kalafo ea 'mele le ho hlaphoheloa

• Meriana e fokotsang bohloko le ho ruruha (hangata li-anti-inflammatory tse seng tsa steroid)

Maemong a bohloko bo matla kapa matšoao a methapo, meriana e matla ea bohloko kapa e fokotsang mesifa e ka sebelisoa. Haeba phekolo ea meriana e sa atlehe kapa ho hlaha mathata a tšohanyetso a kang ho lahleheloa ke taolo ea moroto kapa mantle, ho ka nahanoa ka ho buuoa.

Mekhoa ea Phekolo ea ho Bua ke Efe?

Ho buuoa hangata ho nahanoa ha ho e-na le bofokoli bo tebileng, ho lahleheloa ke taolo ea moroto kapa mantle, mathata a ts'ebetso ea thobalano kapa bohloko bo matla bo sa feleng. Mekhoa e meholo ea ho buuoa ke ena:

• Microdiscectomy: Ho tlosa diski e thekesetseng ka tlas'a microscope

• Laminectomy: Ho tlosa karolo ea mokokotlo (lamina) ho felisa khatello methapong

• Ho buuoa ka diski ea maiketsetso: Ho tlosa diski e senyehileng le ho kenya diski ea maiketsetso; e sebelisoa feela ho lihlopha tse itseng tsa bakuli

• Spinal fusion: Ho kopanya masapo a mangata a mokokotlo; ho khethoa maemong a ho se tsitse ho tebileng

Leha ho na le likotsi tsa tšoaetso, ho tsoa mali kapa tšenyo ea methapo ka mor'a ho buuoa, mekhoa ea sejoale-joale ea micro-surgery e fokolitse mathata ana haholo.

Ho Fola le Bophelo Ka Mor'a Hernia ea Letheka

Maemong a sa hlokeng ho buuoa kapa nakong ea ho hlaphoheloa ka mor'a ho buuoa, kalafo ea 'mele, ho matlafatsa mesifa le mananeo a loketseng a boikoetliso li ka sireletsa bophelo ba mokokotlo. Ho sebelisa mocheso kapa serame, phomolo ea nako e khuts'oane le koetliso ea boemo ba 'mele e khothalletsoang ke setsebi li boetse li thusa ho folisa.

Ho Sireletsa Hernia ea Letheka: U Lokela ho Ela Hloko'ng?

Ho sireletsa hernia ea letheka, ho bohlokoa ho fetola mekhoa e itseng bophelong:

• Ho lula boima bo nepahetseng le ho qoba ho nona ho sa hlokahaleng

• Ho etsa boikoetliso bo hlophisitsoeng ba ho matlafatsa mesifa (haholo-holo mesifa ea mpa le mokokotlo)

• Ha u phahamisa ntho fatše, u lokela ho koba mangole le ho boloka mokokotlo o otlolohile

• Mesebetsing e hlokang ho lula nako e telele, ho lokela ho tsamaea le ho otlolla 'mele khafetsa

• Ho qoba lieta tse phahameng le tšebeliso ea koae

• Ho iketsetsa mekhoa e nepahetseng ea ho ema le ho lula ho lumellanang le sebopeho sa mokokotlo bophelong ba letsatsi le letsatsi

Litlamorao tsa Nako e Telele tsa Hernia ea Letheka

Hernia ea letheka e sa laoloang hantle e ka lebisa ho bohloko bo tsoelang pele mokokotlong, tšenyo ea methapo e sa foleng le ho fokotseha ha boleng ba bophelo. Ka lebaka leo, ho bohlokoa ho ikopanya le setsebi ha ho hlaha matšoao a belaetsang le ho latela likeletso.

Lipotso Tse Botsoang Hangata

1. Hernia ea letheka ke eng, 'me e hlaha joang?

Hernia ea letheka e hlaha ha diski e pakeng tsa masapo a letheka e taboha, 'me lisele tse bonolo ka hare li hatella methapo. Hangata ho tsofala ha lisele, motsamao o matla kapa ho phahamisa lintho tse boima ke lisosa tse ka susumetsang.

2. Matšoao a hernia ea letheka ke afe?

Matšoao a atisang ho bonoa ke bohloko mokokotlong le maotong, ho tepella kapa ho thothomela maotong, ho thatafalloa ho tsamaea, bofokoli maotong le ka linako tse ling ho sitoa ho laola moroto kapa mantle.

3. Na bohloko bohle ba mokokotlo bo bolela hernia ea letheka?

Che. Ho na le mabaka a mangata a ka bakang bohloko mokokotlong. Ha bohloko bo phatlalala maotong kapa ho e-na le tahlehelo ea maikutlo, monyetla oa hernia ea letheka o eketseha. Tlhahlobo e nepahetseng e hloka ho etela ngaka.

4. Na hernia ea letheka e ka fola ka bo eona?

Maemong a mangata, nakong ea libeke tse 6, phomolo, meriana le kalafo ea 'mele li ka folisa hernia ka bo eona. Empa haeba matšoao a mpefala kapa ho lahleheloa ke taolo ea moroto kapa mantle ho hlaha, ho lokela ho eteloa setsing sa bophelo bo botle hang-hang.

5. Na ho buuoa ho hlokahala kamehla phekong ea hernia ea letheka?

Bakeng sa bakuli ba bangata, ho buuoa ha ho hlokahale. Haeba bohloko bo laoleha, ha ho na tahlehelo ea matla a mesifa le ha ho na tšenyo ea methapo, hangata meriana le kalafo ea 'mele li lekane. Ho buuoa ho nahanoa ha ho e-na le tahlehelo ea matla, ho sitoa ho laola moroto kapa mantle, kapa bohloko bo matla bo sa feleng.

6. Maemong afe ho hlokahala ho buuoa ka potlako?

Ha ho hlaha ho lahleheloa ke taolo ea moroto kapa mantle ka tšohanyetso, bofokoli bo tebileng maotong kapa tahlehelo ea ts'ebetso ea thobalano, tsena ke matšoao a tšohanyetso 'me ho lokela ho potlakela sepetlele hang-hang.

7. Ke eng e ka thusang ho fokotsa bohloko ba hernia ea letheka lapeng?

Phomolo ea nako e khuts'oane, ho sebelisa mocheso kapa serame ho khothalletsoang ke ngaka, boikoetliso bo bonolo ba ho otlolla le ho boloka boemo bo nepahetseng ba mokokotlo li ka thusa. Empa haeba bohloko bo eketseha kapa ho hlaha bofokoli, ho lokela ho buisana le ngaka.

8. Ke boikoetliso bofe bo molemo bakeng sa hernia ea letheka?

Ho khothaletsoa boikoetliso bo matlafatsang mesifa ea letheka le 'mele ka bonolo. Leha ho le joalo, boikoetliso bo loketseng motho e mong le e mong bo fapane, ho buisana le setsebi sa kalafo ea 'mele kapa ngaka ho nepahetse.

9. Phello ea botenya le koae ho ho ruruha ha letheka ke efe?

Boima bo feteletseng bo eketsa moroalo mokokotlong le lisakeng, athe koae e ka sitisa phepo ea lisaka. Lintlha tsena tse peli li eketsa kotsi ea ho ruruha ha letheka; har'a mehato ea thibelo, mokhoa o phetseng hantle oa bophelo o bohlokoa haholo.

10. Ho lokela ho ela hloko eng ho itšireletsa ho ho ruruha ha letheka?

Ho etsa boikoetliso khafetsa, ho ba boima bo phetseng hantle, ho sebelisa mekhoa e nepahetseng ha ho phahamisa lintho tse boima le ho qoba koae ho sireletsa bophelo bo botle ba mokokotlo.

11. Na ho ruruha ha letheka ho ka boela ha hlaha hape?

E, haholo-holo haeba lintlha tsa kotsi li tsoela pele kapa liphetoho tse loketseng tsa bophelo li sa etsoe ho ka hlaha hape. Ho ela hloko boikoetliso le boemo ba 'mele ho ka thibela ho hlaha hape.

12. Ke mekhoa efe ea ho sheba kahare e sebelisoang ho ho ruruha ha letheka?

Hangata MRI e sebelisoa; ho phaella moo, X-ray le CT scan le tsona li ka hlokahala. Qeto e etsoa ho latela tlhahlobo ea ngaka.

13. Kalafo ea 'mele e thusa joang ho ho ruruha ha letheka?

Kalafo ea 'mele e matlafatsa mesifa, e ts'ehetsa mokokotlo, e fokotsa bohloko le ho thusa ts'ebetsong ea ho fola. Lenaneo la kalafo le lokela ho raloa ho latela motho ka mong.

14. Ke likotsi life tse ka hlahang ka mor'a opereishene?

Joalo ka lits'ebetso tsohle tsa opereishene, ho na le likotsi tse kang tšoaetso, ho tsoa mali, kapa tšenyo ea methapo. Leha ho le joalo, ka mekhoa ea micro-surgery likotsi li fokotsoe haholo.

15. Na ho ka etsoa lipapali ha ho na le ho ruruha ha letheka?

Boikoetliso bo loketseng le bo khothalletsoang ke ngaka bo ka ba molemo. Empa, ho lokela ho khethoa mesebetsi ea 'mele e laoloang, e lumellanang le 'mele ho e-na le lipapali tse boima le tse khathatsang.

Mehloli

• Mokhatlo oa Lefatše oa Bophelo (WHO) – Bophelo ba masapo le mesifa

• Setsi sa Amerika sa Lingaka tsa Orthopaedic (AAOS) – Herniated Disk (Slipped Disk)

• National Institutes of Health (NIH) – Low Back Pain Fact Sheet

• European Association of Neurosurgical Societies (EANS) – Tataiso ea Ho Ruruha ha Disc ea Letheka

• American Association of Neurological Surgeons (AANS) – Herniated Disc