Fītiga o le Ua: Māfuaʻaga, Faailoga, Suʻesuʻega ma Faiga Togafitiga

O le ā le Fītiga o le Ua?
O le fītiga o le ua, o se fa'afitauli tau soifua mālōlōina e mafai ona a'afia ai le tulaga lelei o le olaga, e tupu pe a se'e ese le vaega ogatotonu o le diski (nucleus pulposus) i le va o ivi ua ma oomi ai i luga o le fausaga o neura lata ane. E masani ona feso'ota'i ma le siiina o mea mamafa, gaioiga fa'afuase'i, manu'a, po'o le nofo umi e aunoa ma se gaioiga. E mafai ona tupu i tagata matutua ma tagata talavou, ae e masani ona va'aia i le va o le 20-40 tausaga. O le soifuaga ma le siosiomaga, fa'apea fo'i ma le tu'ufa'atasiga o le tino, e mafai ona a'afia ai le atina'eina o lenei gasegase.
E Fa'afefea Ona Tulai Mai le Fītiga o le Ua?
O le ivi ua o se tasi o fausaga autu e mafai ai ona tū sa'o le tino ma fa'atino gaioiga. E i ai diski vaivai i le va o ivi ua e fitu i le ua. O le vaega i totonu o le diski e vaivai ma e pei o le gel (nucleus pulposus), e si'osi'omia e le mama malosi (anulus fibrosus). Pe a fa'aleagaina lenei fausaga, e mafai ona oso ese le vaega i totonu ma oomi ai i neura, ma mafua ai fa'ailoga eseese.
O ā Mafua'aga o le Fītiga o le Ua?
E tele mafua'aga e mafai ona a'afia ai le atina'eina o le fītiga o le ua. O mafua'aga masani e aofia ai:
Gaioiga fa'afuase'i, manu'a po'o ta
Nofo umi e aunoa ma se gaioiga ma aga masani o le tū sese
Siiina o uta mamafa po'o le fa'aaogaina tele o le tino
Leiloa vai ma le vaivai o diski ona o le soifua matua (fa'aletonu)
Fa'aaogaina o le tapaa
Galuega umi i le komepiuta po'o telefoni atamai
A'afiaga le lelei o le popole i maso o le ivi ua
Tala'aga o le aiga i fa'ama'i tutusa, o lona uiga o le tu'ufa'atasiga o le tino
I le isi itu, e masani ona va'aia le fītiga o le ua i nisi o vaega o galuega (fa'ata'ita'iga; i latou e galue umi i luga o le laulau, i latou e galue i galuega o le fale, aveta'avale ma isi).
O suiga e aumai e le soifua matua e mafai ona fa'avaveina le fa'aletonu o le fausaga masani o le diski ma saunia ai le eleele mo le atina'eina o le fītiga tumau. I fītiga o le ua e tupu fa'afuase'i ona o manu'a, e masani ona amata vave ma manino fa'ailoga.
O ā Fa'ailoga o le Fītiga o le Ua?
E mafai ona eseese foliga o fa'ailoga o le fītiga o le ua e fa'alagolago i le malosi o fa'ailoga ma le neura o lo'o a'afia. O fa'ailoga masani e aofia ai:
Ma'i i le ua, tau'au, tua ma lima
Lagona le malū, tingling, po'o le fa'aitiitia o le lagona i lima po'o tamatama'i lima
Vaivai o maso, aemaise i le lima po'o tamatama'i lima
Leiloa po'o le fa'aitiitia o le tali vave (reflex)
Ulu tiga, fā'ali'ali'a ulu ma isi fa'ailoga lautele
I nisi tulaga, le paleni, fa'alogo i le tagi o le taliga po'o le fa'aitiitia o le lapo'a o lima
I nisi tagata, e mafai ona fa'ateteleina le tiga i le tale, tale malosi po'o le taumafai malosi. O le tulaga o le neura o lo'o a'afia e fa'amautu ai le vaega o le lima po'o le tamatama'i lima e a'afia ai le lagona po'o le gaioiga.
Afai e le togafitia ma fa'aauau pea ona alualu i luma, e mafai ona tupu le leiloa ogaoga o le lagona po'o le fa'aletonu o maso ona o le oomiina o neura, o le mea lea e taua ai le vave asiasi i le foma'i pe a aliali mai fa'ailoga.
Fa'ailoga i Neura o le Ua e Feso'ota'i ma le Fītiga
Fa'alagolago i le tulaga o lo'o oomi ai le fītiga, e mafai ona a'afia ai neura eseese ma fa'aalia ai fa'ailoga eseese:
C2: Ulu tiga, ma'ale'ale i le mata ma le taliga
C3, C4: Ma'i vaivai ma le spasimi o maso i le ua, tau'au ma tua
C5: I le faaopoopo atu i le tiga o le ua ma le tau'au, leiloa o le lagona ma le vaivai o maso i le lima pito i luga ma le tau'au
C6: Leiloa o le lagona ma le vaivai i le itu o le tau'au, lima ma le lima, fa'aitiitia o le tali vave o tapulima
C7: Fa'aitiitia o le lagona i le lima i luma ma le tamatama'i lima ogatotonu, fa'aletonu o le tali vave o le triceps
C8-T1: Leiloa o le lagona i lima ma le vaega ogatotonu o le lima i luma, fa'aitiitia o le gaioiga o tamatama'i lima
E Fa'afefea Ona Fa'amaonia le Fītiga o le Ua?
I le fa'amaoniga o le fītiga o le ua, e muamua faia se su'esu'ega fa'aletino auiliili ma iloilo toto'a le alualu i luma o fa'ailoga. O le ta'amilosaga o le tiga, le taimi na amata ai, le malosi ma fa'ailoga fa'aneura e taua tele mo le foma'i. E seasea fesoasoani su'ega i le falema'i, ae o le fa'amaoniga autu e lagolagoina i su'esu'ega fa'atekinolosi:
X-ray: Fa'aalia ai le fausaga o ivi ua ma suiga fa'aletonu e ono i ai.
CT Scan: Fa'aaogaina mo le su'esu'eina o auiliiliga o ivi ma le fa'ama'a'a o diski.
MRI: E maua ai fa'amatalaga auiliili i luga o aano vaivai, fītiga o diski ma le tulaga o le a'afia o neura; o le auala sili ona sa'o mo le fa'amaoniga o le fītiga o le ua.
EMG ma su'esu'ega o le fa'asalalauina o le eletise i neura: E mafai ona fa'aalia ai fa'afitauli i le fa'asalalauina o le eletise i neura, aemaise i le fa'ailoa o le neura o lo'o a'afia.
E mafai fo'i e le foma'i ona talosaga mo isi su'ega e vavae'ese ai isi fa'ama'i e pei o fa'ama'i fa'ama'i, kanesa po'o fa'ama'i pipisi.
Faiga Togafitiga mo le Fītiga o le Ua
O le sini o le togafitiga o le fītiga o le ua o le fa'aitiitia o fa'ailoga, fa'aitiitia o le oomiina o neura ma fa'aleleia le tulaga lelei o le olaga. E fuafua le togafitiga i le malosi ma le alualu i luma o le gasegase. O auala e le o aofia ai le taotoga e masani ona fa'amuamua:
A'oa'oga ma fautuaga mo le soifuaga: Fa'aaogaina o le tū sa'o ma le si'osi'omaga lelei mo galuega, 'alofia le siiina o uta mamafa ma gaioiga e fa'amalosi ai le ua.
Fa'amalositino ma polokalame fa'amalositino: Fa'amalositino e fa'amalosi ai maso o le ua, fa'ateleina le fetuutuunai ma le tafe o le toto. Ae tatau ona faia i lalo o le va'aiga a le tagata tomai fa'apitoa.
Fa'aaogaina o le vevela po'o le mālū i le lotoifale: E mafai ona fesoasoani i le fa'aitiitia o le tiga ma le spasimi o maso.
Fuala'au fa'aitiitia tiga ma fa'aitiitia spasimi o maso: Fa'aaoga i le fua ma le umi na fa'atonuina.
Inisinia i le ivi ua: I tulaga ogaoga o le tiga, e mafai ona faia inisinia o le corticosteroid i le neura po'o le vaega epidural pe a talafeagai; e mafai ona fa'aitiitia ai le fula ma le tali fa'ama'i i le neura.
Fa'aaogaina o le collar o le ua: E mafai ona fesoasoani i le vave fa'amalieina i le vaitaimi o le fa'ama'i, ae le fautuaina le fa'aaogaina umi.
O le taotoga e na'o le mafaufau i ai pe a iai le oomiina ogaoga o neura, vaivai o maso po'o tulaga ogaoga e le tali atu i isi togafitiga. I le taotoga, e masani ona aveese le vaega o le diski o lo'o oomi ai le neura. I nisi tulaga fa'apitoa, e mafai ona fa'aaoga diski fa'apitoa po'o isi taotoga e fa'alautele ai le vaega ua fa'aitiitia.

O ā Tulaga e Mana'omia ai le Taotoga mo le Fītiga o le Ua?
E le mana'omia le taotoga mo tagata uma e a'afia i le fītiga o le ua. Ae peita'i, i tulaga nei e mafai ona fautuaina le taotoga:
Fa'ateleina le vaivai o maso ma le alualu i luma o le leiloa o le lagona
Tiga ogaoga e le tali atu i isi togafitiga ma fa'aitiitia ai le mafai ona fa'atino galuega i aso uma
Oomiina ogaoga o le neura ma/po'o le lamatiaga o le fa'aletonu o maso
Fa'aletonu i le pulea o le pusa mimi po'o le manava
E iloilo fa'apitoa le tulaga o le tagata ma filifilia ai le togafitiga sili ona talafeagai.
O ā Faiga e Fesoasoani i le Fītiga o le Ua?
E mafai ona fa'aaoga auala eseese i le togafitiga o le fītiga o le ua:
Fa'amalositino ma togafitiga fa'aletino i lalo o le va'aiga a le tagata tomai fa'apitoa
Fuala'au fa'aitiitia spasimi o maso, fuala'au fa'aitiitia tiga ma fuala'au fa'ama'i pe a mana'omia
Fa'aaogaina o le mālū po'o le vevela i le vaega a'afia
Massage po'o togafitiga chiropractic pe a talafeagai i le manatu o le foma'i
Filifiliga o le aluga talafeagai e lagolago ai le tulaga o le ua ma fa'aleleia le si'osi'omaga o le soifuaga
O le mea taua e le tatau ona galo, a'o le'i amata se togafitiga po'o se polokalame fa'amalositino, ia mautinoa e fesili i se tagata tomai fa'apitoa i le soifua mālōlōina. O togafitiga e aunoa ma le silafia e mafai ona fa'ateleina ai fa'ailoga, o le mea lea e tatau ai ona maua se fautuaga fa'apitoa.
Fesili e Masani Ona Fesiligia
1. O ai e masani ona a'afia i le fītiga o le ua?
E mafai ona a'afia le fītiga o le ua i tagata talavou ma tagata matutua. E sili ona masani ona tupu i i latou e galue i luga o le laulau, i latou e siiina mea mamafa ma i latou e nofo umi e aunoa ma se gaioiga.
2. O ā fa'ailoga e mafai ona fa'ailoa ai le fītiga o le ua?
O le tiga e sosolo atu i le ua, tau'au po'o lima, lagona le malū, tingling, vaivai o lima, fa'aitiitia o le tali vave ma i nisi taimi ulu fā'ali'ali'a e mafai ona avea ma fa'ailoga o le fītiga o le ua.
3. O le ā le auala sili ona aoga mo le suʻeina o le maʻi?
O le ata fa'a-magnetika (MRI) o le auala sili ona ma'ale'ale ma auiliili mo le su'esu'ega o le fītā o le ua.
4. Pe saogalemu uma fa'amalositino mo tagata uma?
E le fetaui uma polokalame fa'amalositino mo tagata uma. O i latou e iai le fītā o le ua, e tatau ona mulimulita'i i polokalame ua fautuaina e le foma'i ma sa va'aia e le foma'i fa'apitoa i fa'amalositino.
5. E fesoasoani le fofo (masaji) i le fītā o le ua?
A fa'aogaina auala talafeagai, e mafai ona fesoasoani e fa'aitiitia ai le pupuni o maso ma le tiga. Peita'i, i nisi tulaga e le fautuaina le fofo; mo le saogalemu, e tatau ona fesili i lau foma'i.
6. E mafai ona toe lelei le fītā o le ua e aunoa ma se togafitiga?
I tulaga vaivai ma amataina, e mafai ona fa'aitiitia fa'ailoga i le malolo ma fa'amalositino. Ae i tulaga ua matuia ma fa'aalia ai fa'ailoga fa'atekinolosi, e ono mana'omia togafitiga fa'afoma'i.
7. E tatau ona faia le taotoga?
O le to'atele o tagata e maua i le fītā o le ua e mafai ona fa'aleleia e aunoa ma le taotoga. E fautuaina le taotoga i tulaga ua matuia ma pe a le aoga isi togafitiga.
8. E afaina le fa'aogaina umi o le fusipa'u ua?
Ioe, o le fa'aogaina umi e mafai ona fa'avaivaia ai maso. E tatau ona fa'aoga le fusipa'u ua mo se taimi pu'upu'u ma i lalo o le va'aiga a le foma'i.
9. E mafai ona fa'atupuina e le fa'aogaina o le komepiuta ma le telefoni le fītā o le ua?
O le nofo i tulaga le lelei ma le umi o le nofo i tulaga le sa'o, e mafai ona fa'ateteleina le mamafa i maso ma diski o le ua ma fa'ateleina ai le lamatiaga o le fītā.
10. E mafai ona toe tupu le fītā o le ua?
Ioe, a le amana'ia fa'ailoga lamatia ma a le suia le soifuaga, e mafai ona toe tupu.
11. O ā vaila'au e fa'aaogaina mo le togafitiga o le fītā o le ua?
E masani ona fa'atonuina vaila'au fa'aitiitia tiga, fa'avaivaia maso ma vaila'au fa'ama'i. E tatau ona fa'aoga vaila'au i lalo o le va'aiga a le foma'i.
12. I ā tulaga e tatau ai ona va'ai i le foma'i?
A iai tiga, fa'alogo le le lelei po'o le vaivai o le malosi, po'o le fa'ateteleina o fa'ailoga, e tatau ona vave fesili i se tagata tomai i le soifua maloloina.
Punaoa
Faalapotopotoga o le Soifua Maloloina i le Lalolagi (WHO): “Musculoskeletal Conditions”
Akademia Amerika o Foma'i Fa'apitoa i le Neulolosi (AAN): Taiala mo le Cervical Radiculopathy
Faalapotopotoga Europa mo le Ivi Ua (EuroSpine): Fautuaga mo le Fītā o le Diski o le Ua
Akademia Amerika o Foma'i Fa'apitoa i le Soifua Maloloina o Ivi (AAOS): Tiga o le Ua ma le Ma'i o le Diski o le Ua
Mayo Clinic: “Herniated Disk”
New England Journal of Medicine: “Cervical Radiculopathy”