O le ā le Fua o le Manava? Māfuaʻaga ma Faiga Aogā e Tali Atu Ai

O le ā le Fua o le Manava?
O le fua o le manava, o se lagona o le le fiafia, tumu, mamafa po o le le mafai ona mitiia lelei meaʻai i le vaega o le manava, ma o se faafitauli masani i totonu o le sosaiete. E masani ona tupu lenei tulaga ona o le faaputuputuina o le kesi po o le siʻitia o le vai i le manava ma le manava pito i lalo. O le fausiaina o le kesi i le faiga o le mitiia o meaʻai e masani lava ma e le afaina ai le soifua maloloina. Peitaʻi, pe a faateleina le aofaʻi o le kesi po o le faigatā i le tino ona aveesea le kesi, e mafai ona tupu ai le fua o le manava, le mālosi ma isi faailoga eseese.
O le fua o le manava o se tulaga e mafai ona oo i ai soo se tagata i nisi vaitaimi. Ae peitaʻi, afai e avea ma faafitauli tumau po o le tumau pea, e tatau ona iloiloina mafuaʻaga o loo i lalo ifo. E mafai ona mafua mai le fua ona o se tulaga faafuaseʻi, ae o nisi taimi e mafai ona avea ma faailoga o ni faafitauli ogaoga o le soifua maloloina. O le mea lea, aemaise lava pe a tumau le fua i se auala e le masani ai, e fautuaina le suesueina e se fomaʻi faapitoa.
O ā Tulaga e Faʻaalia ai le Fua o le Manava?
E mafai ona tupu le fua o le manava ona o mafuaʻaga eseese. O mafuaʻaga masani e aofia ai faamaʻi o le faiga o le mitiia o meaʻai (faataitaiga o le faaletonu o le manava, faamaʻi o le celiac, gastritis, ulcer ma le faafitauli o le faamāmā), le mafai ona onosaia nisi meaʻai, faamaʻi o le allergy i meaʻai, le lelei o le taumafa, popolega ma le faaputuputuina o le vai i le tino.
O mafuaʻaga autu e mafai ona mafua ai le fua o le manava e aofia ai:
Faamaʻi o le faiga o le mitiia o meaʻai: Faamaʻi o le celiac, faaletonu o le manava (IBS), ulcer, gastritis, faafitauli o le faamāmā, dyspepsia, kanesa o le manava ma le manava pito i lalo, faafitauli o le pusa o le bile ma le hernia o le manava.
Faaputuputuina o le vai (edema): O le tele o le taumafaina o le sodium, le lava o le gaioi ma le itiiti o le potassium e mafai ona mafua ai le faaputuputuina o le vai i le tino. E mafai ona mafua ai le fua i le vaega o le manava.
Le lelei o le taumafa: O le tele o le taumafaina o le carbohydrate, le filifilia o meaʻai e leai se fibre ma le 'ai vave e mafai ona faateleina ai le lagona o le fua i le faiga o le mitiia o meaʻai.
Allergy i meaʻai ma le le mafai ona onosaia: O le le onosaia o le susu ma ana oloa, fuamoa, soya, gluten, saito ma isi meaʻai e mafai ona mafua ai le fua o le manava. E le gata i lea, o fatu mago, kapisi, cauliflower ma broccoli e mafai foi ona mafua ai le fua ona o le faatupuina o le kesi.
Popolega: O le popolega i le mafaufau e iai ona aafiaga le lelei i le faiga o le mitiia o meaʻai ma e mafai ona faalavelave i le masani o le gaoioi o le manava.
Fua Tumau o le Manava ma Tulaga e Manaomia le Silasila Totoʻa
Afai e masani ona toe foi mai le fua o le manava po o le umi ona le mou atu, e mafai ona faailoa mai ai se faafitauli ogaoga o le soifua maloloina. I nisi tulaga, o le poloka o le manava pito i lalo, kanesa, faaputuputuina tele o le vai (ascites), toto tafe ma isi faamaʻi ogaoga e mafai ona mafua ai le fua o le manava. E le gata i lea, o le le mafai ona onosaia le lactose ma le gluten e masani ona faailoa mai i le fua o le manava. I nei tulaga, e taua tele le iloiloina e se fomaʻi faapitoa.
Fua o le Manava Pito i Lalo: Mafuaʻaga ma Faiga
O le fua i le vaega pito i lalo o le manava e mafai ona mafua mai i mafuaʻaga eseese nai lo le fua i le vaega pito i luga. Aemaise lava i fafine, o suiga o le hormone a o lei oo i le taimi o le masina, faamaʻi o le urinary system, maa i le urinary tract, cysts i le ovaries, faamaʻi o le pelvic inflammatory, faafitauli o le faamāmā po o faafitauli o le manava pito i lalo e mafai ona aafia ai. O le fua o le manava pito i lalo e mafai foi ona mafua mai i mafuaʻaga faigofie ma faafuaseʻi e pei o le manava vaivai po o faamaʻi o le urinary tract. Ae peitai, pe a faatasi ma le tiga ogaoga, maualuga le vevela po o le le mafai ona faamatalaina le paʻu o le mamafa, e tatau ona faia se suesuega faafomaʻi.
Faiga e Faaitiitia ai le Fua o le Manava Pito i Lalo
O le togafitiga o le fua o le manava pito i lalo e faalagolago i le mafuaʻaga o loo i lalo. I faamaʻi o le urinary tract, e mafai ona manaomia le togafitiga i vailaʻau faasaga i siama, ae mo maa e mafai ona mafaufau i le taotoga po o vailaʻau. Mo cysts i le ovaries, e mafai ona faia le mataituina po o le taotoga. Mo le fua ona o le faafitauli o le faamāmā, e masani ona fautuaina suiga i le taumafa ma le faiga o le olaga. O le mea lea, i le fua o le manava pito i lalo, afai e le mafai ona fofo i le natura, o le alu i le fomaʻi o le filifiliga sili lea.
O ā Faailoga e Faʻaalia i le Fua o le Manava?
A tupu le fua o le manava po o le manava pito i luga, e mafai ona eseese faailoga i tagata taitoatasi. O faailoga masani e aofia ai:
Faateleina le faamamaina o le kesi i le gutu,
Faateleina le lapopoʻa o le manava i fafo,
Tiga o le manava ma le faapopoleina,
Lagona o le tumu ma le mamafa i le manava,
I nisi taimi, faigatā ona mānava po o le manaʻo e alu soo i le faleuila.
Faiga Aogā e Faaitiitia ai le Fua o le Manava
E mafai ona fautuaina nisi suiga i le faiga o le olaga e fesoasoani ai i le faaitiitia o le fua o le manava ma le le fiafia:
'Ai lemu ma le silafia: O le 'ai lemu, lelei le mānava ma le 'ai faagesegese e mafai ona puipuia ai le tele o le kesi e ulu atu i le tino.
Aua le tautala tele a 'ai: E mafai ona faaitiitia ai le aofaʻi o le kesi e ulu atu i le tino.
Savali: O le faamalositino mama e mafai ona fesoasoani i le gaoioi o le faiga o le mitiia o meaʻai ma le aveesea o le kesi mai le tino.
Faia o le massage i le manava: E iai sona aafiaga i le faamāmā o maso o le manava ma le fesoasoani i le mitiia o meaʻai.
Laʻau faafomaʻi: O le ginger, turmeric, chamomile, mint ma le green tea e mafai ona fesoasoani i le mitiia o meaʻai ma faaitiitia ai le fua.
Inu vai ma le tipolo: Aemaise lava i le taeao, e mafai ona faamalosia ai le faiga o le mitiia o meaʻai.
Meaʻai e iai probiotics: O le yogurt ma isi meaʻai e lagolagoina le soifua maloloina o le manava pito i lalo, e aogā mo i latou e le afaina i le lactose.
Fa'aaoga le aluga vevela po o le taele vevela: E mafai ona fesoasoani i le faamāmā o maso o le manava ma le faaitiitia o le fua.
Aua le taumafaina o meainu kesi ma meaʻai ga'o.
Aua le popole: O le faaaogaina o auala e pulea ai le popole e mafai ona aafia lelei ai le faiga o le mitiia o meaʻai.
E le gata i lea, o le inu tele o le vai, le lava o le gaioi ma le taumafa paleni ma le fibre e taua tele i le tauina o le fua o le manava.
Faiga Faafomaʻi ma Faiga Lagolago i le Fua o le Manava
I le togafitiga o le fua o le manava, o le sini autu o le sailia lea o le mafuaʻaga ma filifili le auala talafeagai. Mo faafitauli tumau po o le ogaoga, e mafai ona fautuaina e le fomaʻi suesuega atili e pei o le endoscopy po o le colonoscopy. E mafai ona manaomia togafitiga faafomaʻi, suiga i le olaga po o polokalame taumafa faapitoa e tusa ai ma le mafuaʻaga. I nisi tulaga, e mafai ona aogā le lagolago a le probiotics.
I le auala lautele i le fua, e fautuaina le 'ai soo ma le laʻititi, faatulaga lelei le masani o le alu i le faleuila, inu vai lava (e masani ona fautuaina le 2-3 lita i le aso) ma le faamalositino masani. O faamalositino e pei o le aau, tamoʻe, savali e lagolagoina le mitiia o meaʻai; ae o le yoga ma le pilates e mafai ona fesoasoani i le faamāmā o le tino.
Afai e tupu faafuaseʻi le fua o le manava, faatasi ma le tiga ogaoga, maualuga le vevela po o le toto i le manava, e tatau ona vave alu i se nofoaga faafomaʻi.
Fesili Masani ona Fesiligia
1. O afea e mafai ai ona avea le fua o le manava ma faafitauli ogaoga o le soifua maloloina?
Afai ua leva ona iai le fua o le manava, faateleina vave, faatasi ma le tiga ogaoga, paʻu vave o le mamafa, toto i le manava po o le maualuga o le vevela, e tatau ona e alu i le fomaʻi. Aua e mafai ona avea ma faailoga o nisi faamaʻi ogaoga.
2. O ā ituaiga o meaʻai e tatau ona ou aloese ai e faaitiitia ai le fua o le manava?
O fatu mago e faatupuina le kesi, kapisi, broccoli, meainu kesi, meaʻai ga'o ma meaʻai ua gaosia, lactose, gluten ma isi meaʻai e te le onosaia e mafai ona faateleina ai le fua o le manava. E aogā le mataʻituina o meaʻai e afaina ai oe.
3. O ā laʻau faafomaʻi e aogā mo le fua?
O le ginger, chamomile, turmeric, mint ma le green tea e mafai ona iai sona aafiaga lelei i le mitiia o meaʻai. Ae peitaʻi, a o leʻi faaaogaina pea, ia mautinoa e leai ni isi faamaʻi o loo i lalo ifo.
4. E aogā le savali i le fua o le manava?
Ioe, o le savali ma le faamalositino mama e fesoasoani i le gaoioi o le faiga o le mitiia o meaʻai ma le aveesea o le kesi.
5. E tatau i tagata uma e iai le fua o le manava ona faaaoga probiotics?
E mafai ona aogā le probiotics i nisi tagata, ae e le talafeagai mo tagata uma, o le mea lea, aemaise lava i faafitauli tumau ma ogaoga, e taua le fesili muamua i se fomaʻi a o leʻi faaaogaina.
6. O ā tulaga e tatau ona vave alu ai i le fomaʻi pe a iai le fua o le manava?
Afai e fa'atasi le fula ma le tiga malosi, vevela maualuga, faigatā ona mānava, leiloa vave o le mamafa, samasama o le pa'u po'o le toto i le 'ele'ele, e manaʻomia ona vave siaki fa'afoma'i.
7. O ā suiga i le olaga e mafai ona fesoasoani i le fula o le manava?
O le taumafa paleni ma le fua tatau, 'ai filemu ma le silafia, inu vai lelei, fa'amalositino masani ma le pulea o le popole, e fa'aitiitia ai le lamatiaga o le fula.
8. Aiseā e masani ai ona tupu le fula i le pito i lalo o le manava i fafine?
O suiga o le hormone a'o le'i o'o i le masina, kista o le ova, ma fa'ama'i i le vaega o le pusa pepe, o nisi ia o mafua'aga autū e mafai ona mafua ai le fula i le pito i lalo o le manava i fafine.
9. O ā fa'ailoga e tatau ona mata'ituina fa'atasi ma le fula o le manava ma le manava pito i lalo?
O le tale, lagona tumu ma le mamafa i le manava, tiga fa'afuase'i, o nisi taimi faigatā ona mānava, mana'o e alu soo i le faleuila po'o le fa'ama'i fa'afuase'i, e mafai ona maitauina.
10. O le ā e fai pe a le mou atu le fula e ui i taumafaiga uma?
Afai e tumau pea le fula o le manava e ui i taumafaiga uma, aemaise lava pe a masalomia se isi ma'i i lalo, e tatau ona fa'afeso'ota'i vave se foma'i mo le su'esu'ega.
Punaoa
Faalapotopotoga o le Soifua Maloloina a le Lalolagi (WHO). Fa'amaumauga o le Soifua Maloloina o le Manava i le Lalolagi.
Matagaluega o le Pulea ma le Puipuia o Fa'ama'i a Amerika (CDC). Fa'ailoga ma Fa'afitauli o le Manava.
Koleji Amerika o Foma'i o le Manava. Fa'amatalaga mo Galuega: Fula, Kasia, ma le Savili.
National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK). Kasia i le Manava.
Mayo Clinic. Fula o le manava: Mafua'aga, fa'ailoga ma togafitiga.